فردوسی و زبان فارسی؛ خط مقدم دفاع از هویت ملی در برابر نبرد امروز 

شوشان ـ فاطمه پورمهدی  :

روز پاسداشت زبان فارسی مناسبتی است که ما را به تأمل در ریشه‌های هویتی و فرهنگی‌مان فرا می‌خواند. در این میان، نام حکیم ابوالقاسم فردوسی، بلندآوازه‌ترین شاعر حماسه‌سرای ایران، چون نگینی بر تارک این میراث می‌درخشد. او با سرودن شاهنامه، نه تنها گنجینه‌ای بی‌بدیل از تاریخ، فرهنگ و اسطوره ایران را جاودانه ساخت، بلکه در دورانی که زبان فارسی در معرض ناملایمات و هجمه‌های زبانی قرار داشت، با اراده‌ای پولادین، این زبان را از گزند روزگار مصون داشت و هویت ملی ایرانی را در قالب واژگان استوار فارسی، بیمه کرد. شاهنامه، نه تنها یک اثر ادبی، بلکه سند هویت و عامل پیوند اقوام ایرانی در طول قرون متمادی بوده و یادگار فردوسی، سرمایه‌ای ملی برای همبستگی و افتخار است. 
زبان فارسی، به مثابه رشته‌ای نامرئی، قرن‌هاست که اقوام گوناگون این سرزمین را حول یک محور مشترک به هم پیوند داده و بستری برای فهم، تعامل و همزیستی فرهنگی فراهم آورده است. تنوع اقوام و گویش‌ها در ایران، نه تنها مایه غنای فرهنگی این مرز و بوم است، بلکه با هدایت و انسجام در پرتو زبان فارسی، به سرمایه‌ای برای اتحاد ملی بدل می‌شود. این زبان، به عنوان زبان گفت‌وگوی ملی، ظرفیت آن را دارد که تفاوت‌های زیبا را در کنار هویت فراگیر ایران عزیز، پاس بدارد و بستری برای درک متقابل و همبستگی فراهم آورد. 
در شرایطی که ملت ایران با اقتدار در برابر هجمه‌ همه جانبه ائتلاف استکبار جهانی ایستادگی می‌کند، هوشیاری در برابر دسیسه‌هایی که وحدت ملی را هدف قرار داده‌اند، بیش از پیش اهمیت می‌یابد. در چنین ایامی، توجه به عوامل وحدت‌بخش و تقویت سرمایه‌های فرهنگی مشترک، امری ضروری است. ایران به عنوان مفهومی فراگیر و نماد خاطره، سرنوشت و آینده مشترک، می‌تواند محور اتحاد ملی باشد و زبان فارسی، به عنوان یکی از ارکان اصلی این هویت مشترک، نقشی حیاتی در این راستا ایفا می‌کند. 
در همین راستا امام شهید و زعیم فقید انقلاب اسلامی، حضرت آیت الله سید علی حسینی خامنه‌ای(رضوان الله تعالی علیه) همواره بر اهمیت پاسداشت زبان فارسی تأکید ویژه‌ای داشته‌اند زیرا که خود به زبان فارسی عشق می‌ورزیدند و  پیوسته بر نقش حیاتی زبان فارسی در حفظ استقلال فرهنگی و هویت ملی تأکید می‌کردند. ایشان زبان فارسی را نه تنها ابزار ارتباطی، بلکه میراثی گران‌بها و عاملی برای مقاومت فرهنگی در برابر نفوذ بیگانگان می‌دانستند و توصیه فرمودند که این زبان باید پاس داشته شود و از گزند آسیب‌ها مصون بماند. این دغدغه، نشان از درک عمیق ایشان از پیوند ناگسستنی زبان فارسی با هویت و استقلال ایران داشت. 
امروز، در شرایطی که تمدن نامیرای ایران عزیز و هویت ملی و فرهنگی ما در توسط بزرگ جاهل عصر در معرض تهدید و تهاجمات رنگارنگ قرار دارد، متولیان امر فرهنگ، اعم از مسئولان دولتی، نهادهای فرهنگی، پژوهشگران و دست‌اندرکاران حوزه نشر و رسانه، باید زبان فارسی را ستون فقرات فرهنگ ایران بدانند. چرا که هرگونه تضعیف یا بی‌توجهی به این زبان، به معنای تضعیف بنیان‌های هویتی و فرهنگی کشور است. 
لذا، ضروری است که در حفظ و ترویج زبان فارسی، تلاش‌هایی مضاعف و همه‌جانبه صورت گیرد. حمایت‌های مادی و معنوی از انجمن‌های علمی و فرهنگی فعال در این حوزه، تشویق پژوهشگران و نویسندگان، گسترش آموزش زبان فارسی در سطوح مختلف، و اهتمام به استفاده صحیح و غنی از این زبان در تمامی عرصه‌های رسمی و عمومی، گام‌هایی اساسی در این مسیر خواهند بود. در دوران دشوار، اهمیت روایت، زبان و آرمان مشترک برای نزدیک نگاه داشتن مردم و حفظ انسجام ملی دوچندان می‌شود. لذا، پاسداشت زبان فارسی در واقع پاسداشت همین پیوندهای عمیق فرهنگی و اجتماعی است که ملت ایران را در برابر هرگونه تفرقه و انشقاق، مقاوم می‌سازد.